Rozporządzenie o podstawie wymiaru składek

Tomasz Major (red.)
„Praca tymczasowa, outsourcing i elastyczne stosunki zatrudnienia w Polsce”, czerwiec 2017 r.

Na ponad 600 stronach autorzy – wybitni praktycy obsługujący od ponad dwóch dekad polskie i zagraniczne firmy zajmujące się pracą tymczasową oraz szeroko rozumianym outsourcingiem – prezentują w sposób systematyczny, przejrzysty i przystępny prawne, podatkowe i ubezpieczeniowe aspekty pracy tymczasowej oraz stosowania nowoczesnych i elastycznych stosunków zatrudnienia.

Książka zawiera obszerny komentarz do zmienionych w 2017 przepisów o zatrudnieniu pracowników tymczasowych, prezentuje w sposób syntetyczny najczęściej stosowane modele optymalizacyjne oraz wskazuje na zagrożenia i tendencje zmian w polskim prawie. Jest to obowiązkowa lektura dla każdego, kto zajmuje się pracą tymczasową, outsourcingiem, nowoczesnymi stosunkami zatrudnienia i optymalizacjami związanymi z zatrudnieniem.

Dla pracowników działów kadr i płac firm świadczących usługi, ale także dla firm będących odbiorcami usług, dla adwokatów, doradców podatkowych i radców prawnych niniejszy poradnik jest obowiązkowym narzędziem, z którego korzystać należy w codziennej pracy.

To imponujące dzieło – efekt zespołowej pracy całego teamu Kancelarii Brighton&Wood – jest prawdziwą kopalnią wiedzy – Encyklopedią Pracy Tymczasowej, Outsourcingu, Nowoczesnych Stosunków Zatrudnienia i Optymalizacji; to najszersza i pierwsza na polskim rynku tak kompleksowa publikacja.

Książka ukaże się 1 czerwca 2017 roku pod patronatem honorowym Izby Pracodawców Polskich oraz pod patronatem merytorycznym Kancelarii Brighton&Wood.

Dla wszystkich agencji zatrudnienia przystępujących do IPP przewidziane są bezpłatne egzemplarze tej książki.  

Największą branżową organizacją w Polsce zrzeszającą agencje pracy tymczasowe, agencje zatrudnienia świadczące usługi pośrednictwa pracy i firmy outsourcingowe jest Izba Pracodawców Polskich (www.ipp.org.pl). Działająca przy Izbie Sekcja Pracy Tymczasowej i Outsourcingu wspomaga i reprezentuje członków IPP wobec władz w kraju i za granicą, prowadzi skuteczny lobbing na rzecz swoich członków, dba o nienaganny wizerunek branży wobec instytucji oraz pracowników i kreuje rozwój branży w harmonii z przepisami prawa oraz zgodnie ze światowymi i europejskimi trendami w zatrudnieniu.

Izba Pracodawców Polskich jest też nieprzerwanie od roku 2006 największą organizacją polską zrzeszającą firmy zajmujące się transgranicznym i nowoczesnym zatrudnieniem.

Co roku z usług i wsparcia Izby Pracodawców Polskich korzysta ponad 2100 firm.

Działający przy IPP Sąd Arbitrażowy umożliwia szybkie i skuteczne dochodzenie należności od polskich i zagranicznych kontrahentów.

Izba Pracodawców Polskich patronuje licznym pożytecznym serwisom przeznaczonym dla agencji zatrudnienia i firm outsourcingowych działających w kraju i za granicą:

  1. Bezpłatna aplikacja na smartfony:
    Google Play  AppStore
  2. Portal wiedzy: Delegowanie.pl
  3. Portal dla agencji zatrudnienia i firm outsourcingowych działających w Polsce: www.PracaCzasowa.eu
  4. Portal wiedzy dla firm zatrudniających cudzoziemców w Polsce: www.cudzoziemcy.org
  5. i wiele innych: zob.: www.ipp.org.pl

    Kontakt z IPP: www.ipp.org.pl

Przystąp do IPP: www.Delegowanie.pl/member i zapewnij sobie już dziś bezpłatny egzemplarz Biblii Pracy Tymczasowej i Outsourcingu! 

Spis zagdanień poruszonych w książce:

Tomasz Major (red.)

„Praca tymczasowa, outsourcing i elastyczne stosunki zatrudnienia w Polsce”, czerwiec 2017 r.

  • Osobisty wstęp Prezesa Izby Pracodawców Polskich Tomasza Majora
  • Wprowadzenie: elastyczne stosunki zatrudnienia i optymalizacje
    • Elastyczne formy zatrudnienia
    • Zalety elastycznego zatrudniania
    • Zmiana percepcji stosunku zatrudnienia przez pracowników, błędne założenia systemu zabezpieczenia społecznego a utrzymywane przez prawodawcę modele optymalizacyjne
  • Praca tymczasowa, outsourcing i inne modele transferu personelu miedzy przedsiębiorcami
  • Praca tymczasowa w prawie i w praktyce
    • Uzyskanie statusu agencji pracy tymczasowej w Polsce
    • Wniosek o wpis do rejestru
    • Właściwe organy w sprawach wpisu i wykreślenia z rejestru agencji zatrudnienia oraz organy odwoławcze
    • Odmowa wpisu
    • Świadczenie usług przez zagraniczne agencje pracy tymczasowej
    • Wykreślenie z rejestru
    • Kontrole w agencjach pracy tymczasowej
    • Kontrole sprawowane przez marszałka województwa
    • Sprawdzanie przez marszałka województwa zaległości w odprowadzaniu przez agencje zatrudnienia składek na ubezpieczenia społeczne
    • Kontrole sprawowane przez Państwową Inspekcję Pracy
    • Obowiązek ochrony danych osobowych
    • Zakaz dyskryminacji
    • Opłaty od kandydatów i od pracowników tymczasowych
    • Obowiązek posiadania lokalu
    • Obowiązki informacyjne agencji zatrudnienia i sprawozdanie roczne
    • Trójstronny charakter pracy tymczasowej
    • Kto jest pracodawcą pracowników tymczasowych?
    • Ogólne ograniczenia w zakresie powierzania wykonywania pracy tymczasowej
    • Szczególne ograniczenia w zakresie powierzania wykonywania pracy tymczasowej
    • Zakaz kierowania pracowników tymczasowych do prac szczególnie niebezpiecznych
    • Maksymalny okres wykonywania pracy tymczasowej
    • Cel nowej regulacji
    • Obowiązek przedłożenia agencji pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego dokumentów potwierdzających okresy wykonywania pracy tymczasowej na rzecz danego pracodawcy użytkownika
    • Obligatoryjna ewidencja osób wykonujących pracę tymczasową
    • Kwalifikacja prawna „kontynuacji” zatrudnienia tymczasowego po przekroczeniu jego dopuszczalnego czasu trwania
    • Kwalifikacja prawna „kontynuacji” zatrudnienia tymczasowego po przekroczeniu jego dopuszczalnego czasu trwania w orzecznictwie wydanym na gruncie starych przepisów (przed 1.6.2017 r.)
    • Podział obowiązków między agencję pracy tymczasowej a pracodawcę użytkownika
    • Prawa i obowiązki pracodawcy użytkownika
    • Obowiązki agencji pracy tymczasowej
    • Obligatoryjne uzgodnienia Agencji Pracy Tymczasowej i Pracodawcy Użytkownika
    • Uzgodnienie dot. kwestii podstawowych
    • Uzgodnienia z pracodawcą – użytkownikiem obligatoryjne nawet, jeżeli przepisy prawa obcego tego nie przewidują
    • Informacja pracodawcy użytkownika o warunkach zatrudnienia
    • Uzgodnienie dot. warunków zatrudnienia
    • Uzgodnienie dotyczące urlopów
    • Uzgodnienie w/s podziału obowiązków w zakresie bhp
    • Uzgodnienie niezatrudnienia pracownika tymczasowego przez pracodawcę użytkownika po zakończeniu wykonywania pracy tymczasowej
    • Obligatoryjne zawiadomienie pracownika o treści uzgodnień między agencją pracy tymczasowej a pracodawcą użytkownikiem
    • Obligatoryjna konsultacja zatrudnienia tymczasowego ze związkami zawodowymi działającymi u pracodawcy użytkownika
    • Obligatoryjna informacja dla pracownika tymczasowego o pracodawcy użytkowniku
    • Obligatoryjna informacja o wolnych etatach
    • Umowa z pracownikiem tymczasowym
    • Podstawowe elementy umowy
    • Fakultatywne uzgodnienie krótszych okresów wypowiedzenia
    • Uprawnienia pracownic tymczasowych w ciąży
    • Zasada równego traktowania
    • Urlopy pracowników tymczasowych
    • Obowiązki w zakresie udzielania urlopów wypoczynkowych pracownikom tymczasowym: agencja pracy tymczasowej i pracodawca użytkownik
    • Zasady udzielania urlopów
      • Wymiar urlopu
      • Nieostre definicje „miesiąca pozostawania w dyspozycji”
      • Zasady udzielania urlopu
      • Urlop na żądanie
    • Ekwiwalent za niewykorzystany urlop
    • Nowe zasady ustalania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop
      • Ustalanie wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy
      • Ustalanie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop
    • Kodeksowe zasady regulujące dzienny, dobowy i tygodniowy wypoczynek pracowników tymczasowych
    • Rozwiązywanie umów o pracę tymczasową
    • Możliwość "pozbycia się" pracownika tymczasowego przez pracodawcę użytkownika i "wynagrodzenie przestojowe"
    • Wypowiadanie umowy o pracę tymczasową
    • Ochrona pracownika tymczasowego przed wypowiedzeniem
    • Rozwiązanie stosunku pracy tymczasowej w trybie natychmiastowym z winy pracownika tymczasowego
    • Świadectwa pracy i zaświadczenie na zakończenie umowy o pracę tymczasową oraz umowy cywilnoprawnej
    • Świadectwo pracy dla pracownika tymczasowego
      • Treść świadectwa pracy
      • Wydanie świadectwa pracy na żądanie pracownika tymczasowego
    • Zaświadczenie dla osoby skierowanej do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego
    • Odpowiedzialność materialna pracowników tymczasowych
    • Właściwość sądu dla roszczeń pracowników tymczasowych
    • Stosowanie umów cywilnoprawnych przez agencje pracy tymczasowej
    • Szczególne ograniczenia w zakresie powierzania wykonywania pracy tymczasowej osobom zatrudnionym w ramach umów cywilnoprawnych
    • Ograniczona treść uzgodnienia między agencją pracy tymczasowej a pracodawcą użytkownikiem
    • Uzgodnienie niezatrudnienia osoby skierowanym do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego przez pracodawcę użytkownika po zakończeniu wykonywania pracy tymczasowej
    • Maksymalny okres wykonywania zadań przez osobę skierowaną do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego
    • Obligatoryjna konsultacja ze związkami zawodowymi działającymi u pracodawcy użytkownika
    • Zaświadczenie dla osoby skierowanej do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego
    • Obligatoryjna ewidencja osób wykonujących pracę tymczasową na podstawie umów prawa cywilnego
    • Sankcje za nieprzestrzeganie przepisów przez agencje pracy tymczasowej i pracodawców użytkowników
    • Sankcje z ustawy o promocji zatrudnienia
    • Sankcje z ustawy o zatrudnieniu pracowników tymczasowych
    • Inspektor pracy jako oskarżyciel publiczny
  • Dodatek: działalność agencji zatrudnienia w Polsce po 1.6.2017 roku
    • Formy działalności prowadzonej przez agencje zatrudnienia
    • Zagraniczne agencje zatrudnienia
    • Obligatoryjne zawiadomienie od zagranicznej agencji zatrudnienia
    • Rejestr przedsiębiorców zagranicznych
    • Obowiązek posiadania lokalu
  • Dodatek: kierowanie do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych przez agencje zatrudnienia po 1.6.2017 roku
    • Obligatoryjna umowa agencji zatrudnienia z pracownikiem kierowanym do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych
    • Obligatoryjna umowa agencji zatrudnienia z pracodawcą zagranicznym
    • Obligatoryjne wykazy prowadzone przez agencje zatrudnienia
    • Obligatoryjna informacja na piśmie dla pracownika kierowanego do pracy za granicą u pracodawców zagranicznych
  • Dodatek: certyfikacja usługi kierowania do pracy w Polsce przez agencje zatrudnienia i nowe zasady świadczenia tej usługi po 1.6.2017 roku
    • Obligatoryjna umowa między agencją zatrudnienia a cudzoziemcem
    • Obowiązek informacyjny agencji zatrudnienia
    • Obligatoryjne wykazy prowadzone przez agencje zatrudnienia
  • Dodatek: przepisy przejściowe w nowelizacji przepisów o agencjach zatrudnienia i o zatrudnieniu pracowników tymczasowych, która weszła w życie 1.6.2017 roku
    • Zakaz powierzania wykonywania pracy tymczasowej w przypadku rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników w umowach o pracę i umowach prawa cywilnego zawartych przed wejściem w życie ustawy
    • Obowiązek informowania agencji pracy tymczasowej przez pracodawcę użytkownika o treści i zmianie wewnętrznych regulacji dotyczących wynagradzania, a także obowiązek przekazania agencji pracy tymczasowej do wglądu treści tych regulacji
    • Obowiązek przekazania pracownikowi tymczasowemu informacji umożliwiającej mu bezpośredni kontakt z przedstawicielami agencji pracy tymczasowej
    • Liczenie okresów istotnych z punktu widzenia uprawnień pracownic tymczasowych w ciąży
    • Zasady ustalania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy, na którym pracownik przebywa w dniu 1.6.2017
    • Świadectwo pracy dla pracownika tymczasowego obejmujące okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę trwającej w dniu 1.6.2017 r.
    • Liczenie maksymalnych ustawowych okresów i ograniczeń czasowych stosowania pracy tymczasowej w przypadku umów o pracę i umów cywilnoprawnych trwających w dniu 1.6.2017 r.
    • Zaświadczenia dla osób skierowanych do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego wykonujących pracę tymczasową w dniu 1.6.2017 r.
    • Właściwość sądowa w przypadku toczących się spraw przed sądami pracy
    • Kontynuowanie prowadzenia działalności przez zagraniczne agencje zatrudnienia w zakresie pracy tymczasowej
    • Kontynuowanie prowadzenia działalności przez zagraniczne agencje zatrudnienia w zakresie pośrednictwa pracy, doradztwa personalnego lub poradnictwa zawodowego
    • Ważność dotychczasowych certyfikatów, obligatoryjne formalności związane z kontynuowaniem działalności jako agencja zatrudnienia i nowe certyfikaty
    • Obligatoryjne oświadczenie składane przez wszystkie agencje zatrudnienia w związku z wejściem w życie ustawy nowelizującej
    • Nowe certyfikaty dla wszystkich dotychczas działających agencji zatrudnienia
    • Ograniczona w czasie ważność dotychczasowych certyfikatów
    • Obowiązek złożenia informacji o adresach lokali, w których prowadzona jest działalność przez agencje zatrudnienia
    • Toczące się postępowania o zmianę wpisu
    • Roczne sprawozdanie z działalności agencji zatrudnienia w roku 2017
    • Toczące się postepowania o wpis do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia
    • Wejście w życie nowych przepisów
  • Outsourcing pracowniczy w prawie i praktyce – alternatywa dla pracy tymczasowej
    • Czym charakteryzuje się outsourcing?
    • Dlaczego outsourcing jest atrakcyjny?
    • Praca tymczasowa a outsourcing (różnice)
    • Kluczowe pojęcie: podległość służbowa
    • Przejęcie zakładu pracy w rozumieniu art. 23[1] Kodeksu pracy a outsourcing pracowniczy
    • Problemy prawne i nadużycia związane z outsourcingiem
    • Geneza zjawiska nieprawidłowego outsourcingu
    • Orzecznictwo dotyczące nadużyć związanych z outsourcingiem
    • Outsourcing pracowniczy – stanowisko inspekcji pracy i orzecznictwo sądowe
    • Zmiany w przepisach od 2018 r.: koniec outsourcingu?
  • Umowy cywilnoprawne w prawie i w praktyce – elastyczna alternatywa dla umów o pracę
    • Cel zawierania umów cywilnoprawnych
    • Umowa zlecenia
    • Umowa zlecenia w prawie polskim
      • Praktyczne aspekty zawierania i wykonywania umów zlecenia
        • Niezdolność do wykonywania zlecenia
        • Wypowiedzenie natychmiastowe umowy zlecenia: standard przewidziany przez ustawodawcę
        • Praktyczne aspekty wypowiadania i rozwiązywania umów zlecenia
        • Przedawnienie roszczeń z umowy zlecenia
        • BHP zleceniobiorcy
        • Badania lekarskie zleceniobiorcy
    • Umowa zlecenia a umowa o pracę
      • Różnice między umową o pracę a umową zlecenia
      • Zlecenie w warunkach prawa pracy – orzecznictwo sądowe
      • Praca pod kierownictwem pracodawcy – omówienie wyroku Sądu Najwyższego
      • Praca „przy taśmie” – cechy stosunku pracy na przykładzie wyroku sądowego
      • Pozew o ustalenie stosunku pracy i jego skutki
      • Zapowiadana nowelizacja przepisów: to inspektor pracy a nie sąd będzie ustalał istnienie stosunku pracy w decyzji administracyjnej
    • Umowa o dzieło
    • Umowa o dzieło w prawie polskim
    • Umowa o dzieło a umowa zlecenia
      • Kryteria, którymi kierują się inspektorzy ZUS w postępowaniach kontrolnych
      • Podstawowe cechy charakterystyczne treści umowy o dzieło
        • Wynagrodzenie za wykonanie dzieła
          • Wynagrodzenie zryczałtowane
          • Wynagrodzenie kosztorysowe
      • Odpowiedzialność za wady
      • Rozwiązanie i zakończenie umowy o dzieło – odbiór dzieła jako podstawowa cecha umowy
        • Odstąpienie
        • Odbiór dzieła
        • Przedawnienie
      • Praktyczne aspekty zawierania umów o dzieło: cechy charakterystyczne umowy o dzieło
        • Przedmiot i cel umowy
        • Odpowiedzialność
        • Pewność rezultatu
        • Powtarzalność
        • Sprawdzian na istnienie wad fizycznych
        • Przykłady z orzecznictwa
        • Wnioski i uwagi praktyczne dla firm zawierających umowy o dzieło z personelem
    • Umowa o współpracy z samozatrudnionym
    • Umowa z samozatrudnionym a umowa o pracę w orzecznictwie
    • Minimalna stawka godzinowa dla zleceniobiorców
    • Zakaz zrzeczenia się minimalnej stawki godzinowej
    • Forma i częstotliwość wypłaty wynagrodzenia
    • Wyjątki w zakresie stosowania minimalnej stawki godzinowej
    • Uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy
    • Ewidencja godzin wykonywania zlecenia
    • Dopuszczalność potrąceń z wynagrodzenia zleceniobiorcy
  • Zbiegi tytułów do ubezpieczeń – najbardziej popularna metoda optymalizacji kosztów związanych z zatrudnieniem
    • Zbieg umowy o pracę z umową zlecenia z dwoma różnymi podmiotami
    • Zbieg umowy o pracę z umową zlecenia z tym samym podmiotem
    • Kilka zleceń
    • Dwa zlecenia jednocześnie – stanowisko ZUS
    • Umowa zlecenie i samozatrudnienie
  • Świadczenia w naturze i inne świadczenia pieniężne – jako metoda optymalizacji kosztów związanych z zatrudnieniem
    • Wyłączenia z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne
    • Świadczenia w naturze i ich ekwiwalenty wypłacane pracownikom
      • Diety i inne należności z tytułu podróży służbowej pracownika
      • Wyłączenie równowartości diety
      • Zakwaterowanie pracowników
        • Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego
        • Orzecznictwo NSA
        • Interpretacje organów skarbowych
        • Orzeczenie Sądu Najwyższego – kwatery należy oskładkować
      • Dojazdy do pracy
      • Dojazdy do pracy pracowników (tymczasowych) finansowane przez kontrahenta (pracodawcę użytkownika)
      • Dodatek narzędziowy
      • Ekwiwalent za pranie i używanie odzieży roboczej oraz obuwia
      • Wyżywienie pracowników
      • Dodatki za rozłąkę
    • Świadczenia w naturze i ekwiwalenty wypłacane zleceniobiorcom
      • Podróże „służbowe” zleceniobiorców
      • Odliczanie równowartości diet za zleceniobiorców delegowanych za granicę
      • Dodatek za rozłąkę dla zleceniobiorców
      • Ekwiwalent narzędziowy wypłacany zleceniobiorcom
      • Ekwiwalenty za odzież i pranie dla zleceniobiorców
    • Wyłączenia z podstawy opodatkowania
    • Świadczenia w naturze oraz ich ekwiwalenty wypłacane pracownikom
      • Ulga 30% diet
      • Diety z tytułu podróży służbowych
      • Dodatek za rozłąkę
      • Zakwaterowanie pracowników i dojazd do pracy za granicę
      • Ekwiwalent narzędziowy
      • Świadczenia tytułu używania i prania odzieży roboczej
      • Świadczenia wypłacane zleceniobiorcom
      • Ulga w wysokości 30% diet za dni pobytu za granicą
      • Diety z tytułu podróży zleceniobiorców
      • Ekwiwalenty narzędziowe wypłacane zleceniobiorcom
      • Zapewnienie odzieży roboczej zleceniobiorcom
      • Ekwiwalent za pranie odzieży roboczej zleceniobiorców
  • Dodatek: skuteczne i szybkie dochodzenie należności od kontrahentów przez agencje pracy tymczasowej oraz przez firmy outsourcingowe

 

Rozporządzenie o podstawie wymiaru składek

 

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ W SPRAWIE SZCZEGÓŁOWYCH ZASAD USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE

z dnia 18 grudnia 1998 r.

 

Na podstawie art. 21 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2015 r. poz. 121, z późn. zm.1)) zarządza się, co następuje:

 

§ 1 [Określenie podstawy wymiaru] Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, zwanych dalej „składkami”, stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, osiągany przez pracowników u pracodawcy z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy, z zastrzeżeniem art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, zwanej dalej „ustawą”, oraz § 2.

 

§ 2 [Przychody wyłączone z podstawy wymiaru]

1. Podstawy wymiaru składek nie stanowią następujące przychody:

1) nagrody jubileuszowe (gratyfikacje), które według zasad określających warunki ich przyznawania przysługują pracownikowi nie częściej niż co 5 lat,

1a) należności obliczane od wielkości efektów uzyskanych przez zastosowanie pracowniczego projektu wynalazczego i za dokumentację dostarczoną bezumownie przez twórcę projektu, przydatną do stosowania projektu, oraz nagrody za wynalazczość, a także nagrody za prace badawcze i wdrożeniowe,

1b) nagrody Ministra Gospodarki za szczególne osiągnięcia w eksporcie,

2) odprawy pieniężne przysługujące w związku z przejściem na emeryturę lub rentę,

3) odprawy, odszkodowania i rekompensaty wypłacane pracownikom z tytułu wygaśnięcia lub rozwiązania stosunku pracy, w tym z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę lub rozwiązania jej bez wypowiedzenia, skrócenia okresu jej wypowiedzenia, niewydania w terminie lub wydania niewłaściwego świadectwa pracy,

4) odszkodowania wypłacone byłym pracownikom po rozwiązaniu stosunku pracy, na podstawie umowy o zakazie konkurencji, o której mowa w art. 1012 Kodeksu pracy,

5) odprawy wypłacone pracownikom powołanym do zasadniczej służby wojskowej na podstawie art. 125 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2015 r. poz. 827, z późn. zm.2)),

6) wartość świadczeń rzeczowych wynikających z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy oraz ekwiwalenty za te świadczenia wypłacane zgodnie z przepisami wydanymi przez Radę Ministrów lub właściwego ministra, a także ekwiwalenty pieniężne za pranie odzieży roboczej, używanie odzieży i obuwia własnego zamiast roboczego oraz wartość otrzymanych przez pracowników bonów, talonów, kuponów lub innych dowodów uprawniających do otrzymania na ich podstawie napojów bezalkoholowych, posiłków oraz artykułów spożywczych, w przypadku gdy pracodawca, mimo ciążącego na nim obowiązku wynikającego z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, nie ma możliwości wydania pracownikom posiłków i napojów bezalkoholowych,

7) odszkodowania za utratę lub uszkodzenie w związku z wypadkiem przy pracy przedmiotów osobistego użytku oraz przedmiotów niezbędnych do wykonywania pracy - należne od pracodawcy na podstawie art. 2371 § 2 Kodeksu pracy,

8) (uchylony)

9) ekwiwalenty pieniężne za użyte przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub sprzęt, będące własnością pracownika,

10) wartość ubioru służbowego (umundurowania), którego używanie należy do obowiązków pracownika, lub ekwiwalent pieniężny za ten ubiór,

11) wartość finansowanych przez pracodawcę posiłków udostępnianych pracownikom do spożycia bez prawa do ekwiwalentu z tego tytułu - do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 190 zł,

12) (uchylony)

13) zwrot kosztów używania w jazdach lokalnych przez pracowników, dla potrzeb pracodawcy, pojazdów niebędących własnością pracodawcy - do wysokości miesięcznego ryczałtu pieniężnego albo do wysokości nieprzekraczającej kwoty ustalonej przy zastosowaniu stawek za 1 km przebiegu pojazdu - określonych w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra, jeżeli przebieg pojazdu, z wyłączeniem wypłat ryczałtu pieniężnego, jest udokumentowany przez pracownika w ewidencji przebiegu pojazdu, prowadzonej przez niego według zasad określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych,

14) kwota otrzymywana przez pracownika z tytułu zwrotu kosztów przeniesienia służbowego oraz zasiłki na zagospodarowanie i osiedlenie w związku z przeniesieniem służbowym - do wysokości nie przekraczającej kwoty, która z tego tytułu została zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych,

15) diety i inne należności z tytułu podróży służbowej pracownika - do wysokości określonej w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju, z zastrzeżeniem pkt 17,

16) część wynagrodzenia pracowników, których przychód jest wyższy niż przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy, zatrudnionych za granicą u polskich pracodawców, z wyłączeniem osób wymienionych w art. 18 ust. 12 ustawy - w wysokości równowartości diety przysługującej z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju, za każdy dzień pobytu, określonej w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju, z tym zastrzeżeniem, że tak ustalony miesięczny przychód tych osób stanowiący podstawę wymiaru składek nie może być niższy od kwoty przeciętnego wynagrodzenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy,

16a) dodatek za warunki pracy z tytułu wykonywania pracy za granicą (dodatek walutowy), przysługujący nauczycielom zatrudnionym w publicznych szkołach i szkolnych punktach konsultacyjnych przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych Rzeczypospolitej Polskiej - określony w odrębnych przepisach wydanych przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu,

17) równowartość dodatków dewizowych wypłacanych pracownikom zatrudnionym na morskich statkach handlowych i rybackich - w części odpowiadającej 75% dodatków,

18) dodatek za rozłąkę wypłacany pracownikom czasowo przeniesionym oraz strawne - do wysokości diet z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju, określonych w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju,

19) świadczenia finansowane ze środków przeznaczonych na cele socjalne w ramach zakładowego funduszu świadczeń socjalnych,

20) świadczenia wypłacane z funduszu utworzonego na cele socjalno-bytowe na podstawie układu zbiorowego pracy u pracodawców, którzy nie tworzą zakładowego funduszu świadczeń socjalnych - do wysokości nie przekraczającej rocznie kwoty odpisu podstawowego, określonej w art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 111),

21) świadczenie urlopowe wypłacane na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy powołanej w pkt 20 - do wysokości nie przekraczającej rocznie kwoty odpisu podstawowego określonej w tej ustawie,

22) zapomogi losowe w przypadku klęsk żywiołowych, indywidualnych zdarzeń losowych lub długotrwałej choroby,

23) środki otrzymywane na rehabilitację zawodową, społeczną oraz leczniczą osób niepełnosprawnych na podstawie odrębnych przepisów, z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych albo zakładowego funduszu aktywności, z wyłączeniem wynagrodzeń finansowanych ze środków tych funduszy,

24) składniki wynagrodzenia, do których pracownik ma prawo w okresie pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, opiekuńczego, świadczenia rehabilitacyjnego, w myśl postanowień układów zbiorowych pracy lub przepisów o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za okres pobierania tego wynagrodzenia lub zasiłku,

25) dodatki uzupełniające 80% zasiłek chorobowy wypłacane przez pracodawców - do kwoty nie przekraczającej łącznie z zasiłkiem chorobowym 100% przychodu pracownika, stanowiącego podstawę wymiaru składek,

26) korzyści materialne wynikające z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, a polegające na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług oraz korzystaniu z bezpłatnych lub częściowo odpłatnych przejazdów środkami lokomocji,

27) dodatkowe świadczenia niemające charakteru deputatu przyznawane na podstawie przepisów szczególnych - kart branżowych lub układów zbiorowych pracy, tj. ekwiwalent pieniężny z tytułu zwrotu kosztów przejazdów urlopowych, świadczenia na pomoce naukowe dla dzieci, świadczenia przyznawane z tytułu uroczystych dni, jak tradycyjne „barbórkowe”, z wyjątkiem nagród pieniężnych wypłacanych z tytułu uroczystych dni,

28) nagrody za wyniki sportowe, wypłacane przez kluby sportowe i polskie związki sportowe, oraz za wybitne osiągnięcia sportowe lub wybitne osiągnięcia w pracy zawodowej w dziedzinie kultury fizycznej, wypłacane ze środków budżetowych,

29) wartość świadczeń przyznanych zgodnie z odrębnymi przepisami przez pracodawcę na podnoszenie kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego pracownika, z wyłączeniem wynagrodzeń otrzymywanych za czas urlopu szkoleniowego oraz za czas zwolnień z części dnia pracy, przysługujących pracownikom podejmującym naukę lub podnoszącym kwalifikacje zawodowe w formach pozaszkolnych,

30) świadczenie w naturze w postaci działki gruntu,

31) koszty opłacenia przez pracodawcę składek z tytułu zawartych lub odnowionych przed dniem 9 lipca 1998 r. umów ubezpieczenia na życie na rzecz pracowników, dotyczących ryzyk grup 1 oraz 3-5 działu I wymienionego w załączniku do ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. z 1996 r. Nr 11, poz. 62, z późn. zm.4))5), jeżeli uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca, jak również umowa ubezpieczenia, w okresie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto, wyklucza:

a) wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,

b) możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,

c) wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie,

jeżeli ubezpieczenie to objęło co najmniej połowę pracowników danego pracodawcy w dniu zawarcia umowy ubezpieczenia, jednak do wysokości nie przekraczającej miesięcznie na osobę 7% bieżącej, przeciętnej miesięcznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, przypadającej na pracownika danego pracodawcy,

32) koszty opłacenia przez pracodawcę składek z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na życie na rzecz pracowników, dotyczących grup ryzyk 1 oraz 3-5 działu I wymienionego w załączniku do ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej6), jeżeli umowy ubezpieczenia zostały zawarte lub odnowione przed dniem wejścia w życie ustawy o pracowniczych programach emerytalnych, a uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca, jak również umowa ubezpieczenia w okresie przed osiągnięciem przez pracownika 60 lat albo wcześniejszym uzyskaniem przez niego uprawnień emerytalnych lub uprawnień do świadczeń rentowych z ubezpieczenia społecznego z tytułu niezdolności do pracy wyklucza:

a) wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,

b) możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,

c) wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie,

jeżeli warunki umowy ubezpieczenia na życie są tak określone, że co najmniej połowa pracowników danego pracodawcy ma możliwość zostać objętą tym ubezpieczeniem, jednak do wysokości nie przekraczającej miesięcznie na osobę 7% bieżącej, przeciętnej miesięcznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, przypadającej na pracownika u danego pracodawcy

albo

koszty poniesione przez pracodawcę na nabycie na rzecz pracowników jednostek uczestnictwa funduszy powierniczych w rozumieniu ustawy z dnia 22 marca 1991 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych (Dz.U. z 1994 r. Nr 58, poz. 239, z późn. zm.7))8) i funduszy inwestycyjnych w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 49, poz. 448 i Nr 141, poz. 1178 oraz z 2003 r. Nr 124, poz. 1151)9), jeżeli umowa w sprawie nabywania tych jednostek uczestnictwa, zawarta między towarzystwem funduszy powierniczych lub funduszem inwestycyjnym, pracodawcą i pracownikiem w okresie przed osiągnięciem przez pracownika wieku 60 lat albo wcześniejszym uzyskaniem przez niego uprawnień emerytalnych lub uprawnień do świadczeń rentowych z ubezpieczenia społecznego z tytułu niezdolności do pracy, wyklucza:

a) umorzenie jednostek uczestnictwa funduszy powierniczych i możliwość żądania odkupienia jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych nabytych za środki pieniężne przekazane przez zakład pracy,

b) możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw wierzytelności, której przedmiotem jest umorzenie przez towarzystwo funduszy powierniczych lub odkupienie jednostek uczestnictwa przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych,

a ponadto została zawarta lub odnowiona przed dniem wejścia w życie ustawy o pracowniczych programach emerytalnych i jeżeli co najmniej połowa pracowników danego pracodawcy ma możliwość zawarcia wyżej określonej umowy.

Tak określone koszty nabycia przez pracodawcę jednostek uczestnictwa podlegają wyłączeniu - do wysokości nie przekraczającej miesięcznie na osobę 7% bieżącej, przeciętnej miesięcznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, przypadającej na pracownika u danego pracodawcy.

2. Wyłączeń z podstawy wymiaru składek, o których mowa w ust. 1 pkt 31 i 32, nie stosuje się do przychodów pracowników, którzy są uczestnikami programu emerytalnego prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz.U. z 2001 r. Nr 60, poz. 623 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253 i Nr 141, poz. 1178)10), oraz do przychodów pracowników, którzy zostali objęci po dniu 21 września 2001 r. ubezpieczeniem, o którym mowa w ust. 1 pkt 31 i 32.

3. Wyłączeń z podstawy wymiaru składek, o których mowa w ust. 1 pkt 31 i 32, nie stosuje się do przychodów pracowników uzyskanych po dniu 31 grudnia 2004 r.

4. W przypadku gdy pracodawca złoży wniosek o rejestrację pracowniczego programu emerytalnego na podstawie przepisów o pracowniczych programach emerytalnych, wyłączenia z podstawy wymiaru składek, o których mowa w ust. 1 pkt 31 i 32, stosuje się w stosunku do przychodów pracowników uzyskanych do dnia, w którym postępowanie administracyjne, wszczęte na podstawie wniosku o rejestrację pracowniczego programu emerytalnego, zakończy się rejestracją programu, pozostawieniem wniosku bez rozpoznania, odmową wpisu do rejestru lub umorzeniem postępowania.

 

§ 3 [Świadczenia w naturze] Wartość pieniężną świadczeń w naturze ustala się w wysokości ekwiwalentu pieniężnego określonego w przepisach o wynagradzaniu, a w razie ich braku:

1) jeżeli przedmiotem świadczeń są rzeczy lub usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej pracodawcy - według cen stosowanych wobec innych odbiorców niż pracownicy;

2) jeżeli przedmiotem świadczeń są rzeczy lub usługi zakupione przez pracodawcę - według cen ich zakupu;

3) jeżeli przedmiotem świadczenia jest udostępnienie lokalu mieszkalnego:

a) dla lokali spółdzielczych typu lokatorskiego i własnościowego - w wysokości czynszu obowiązującego dla tego lokalu w danej spółdzielni mieszkaniowej,

b) dla lokali komunalnych - w wysokości czynszu wyznaczonego dla tego lokalu przez gminę,

c) dla lokali własnościowych, z wyłączeniem wymienionych w lit. a, oraz domów stanowiących własność prywatną - w wysokości czynszu określonego według zasad i stawek dla mieszkań komunalnych na danym terenie, a w miastach - w danej dzielnicy,

d) dla lokali w hotelach - w wysokości kosztu udokumentowanego rachunkami wystawionymi przez hotel.

 

§ 4 [Przychody w walutach obcych] Stanowiące podstawę wymiaru składek przychody pracownika osiągane w walutach obcych przelicza się na złote w sposób przyjęty w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych.

 

§ 5 [Odpowiednie stosowanie]

1. Przepisy § 1-4 stosuje się odpowiednio przy ustalaniu podstawy wymiaru składek:

1) osób wykonujących pracę nakładczą;

2) funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej;

3) osób wykonujących odpłatnie pracę w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania na podstawie skierowania do pracy.

2. Przepisy § 2-4 stosuje się odpowiednio przy ustalaniu podstawy wymiaru składek:

1) członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych;

2) osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;

3) członków rad nadzorczych wynagradzanych z tytułu pełnienia tej funkcji.

 

§ 6 [Zaprzestanie opłacania składek] Płatnik zaprzestaje opłacania składek z powodu osiągnięcia przez ubezpieczonego w danym roku kalendarzowym kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składki, zwanej dalej „kwotą ograniczenia”, ogłoszonej w sposób określony w art. 19 ust. 10 ustawy, na podstawie:

1) informacji uzyskanej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zwanego dalej „Zakładem”, że kwota ograniczenia została osiągnięta;

2) własnej dokumentacji płacowej.

 

§ 7 [Przekroczenie kwoty ograniczenia] W przypadku gdy z dokumentacji płacowej płatnika wynika, że w danym miesiącu następuje przekroczenie kwoty ograniczenia, płatnik oblicza i przekazuje składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tylko od tej części podstawy wymiaru składek, która nie spowoduje przekroczenia kwoty ograniczenia.

 

§ 8 [Zwrot składki] Zakład zwraca składki obliczone i przekazane od nadwyżki ponad kwotę ograniczenia w terminie 30 dni od złożenia przez płatnika składek deklaracji rozliczeniowych korygujących i imiennych raportów miesięcznych korygujących, złożonych w związku z przekroczeniem kwoty ograniczenia. Po otrzymaniu zwrotu nadwyżki płatnik zobowiązany jest niezwłocznie zwrócić ubezpieczonemu finansowaną przez niego część składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

 

§ 9 [Zwrot składki] W przypadku gdy do otrzymania zwrotu składek uprawnionych jest kilku płatników, Zakład dzieli kwotę nadpłaconych składek i zwraca ją płatnikom w takich częściach, w jakich opłacali składkę w miesiącu, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty ograniczenia. Przepisy § 8 stosuje się odpowiednio.

 

§ 10 [Spłata zadłużenia] W przypadku gdy ubezpieczony składając oświadczenie, o którym mowa w art. 19 ust. 5 ustawy, poda informacje niezgodne ze stanem faktycznym, tak że powstanie zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, jest on zobowiązany do spłacenia całości tego zadłużenia.

 

§ 11 [Wejście w życie] Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r. i ma zastosowanie do składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, należnych za okres od dnia 1 stycznia 1999 r.